Βόρεια Μακεδονία

Ποιες είναι οι γειτόνισσες της Ελλάδας εκ δυσμών προς ανατολάς; Η Ιταλία, η Αλβανία, μια γειτόνισσα, η Βουλγαρία και η Τουρκία. Θα μπορούσε να είναι το φρέσκο «πιο σύντομο ανέκδοτο», εάν δεν μας είχαν πάρει χαμπάρι -και στο ψιλό – εδώ και χρόνια. Κορυφαίοι χιουμορίστες; Οι Ρώσοι του Πούτιν. Το είχα γράψει και τότε («Ερχονται οι Ρώσοι!», ΤΑ ΝΕΑ, 24/7/2018), αξίζει να το επαναλάβω και σήμερα: οι Ρώσοι, που μοναδική έγνοια είχαν να μη γίνει δεκτή η τότε FYROM στο ΝΑΤΟ με οποιοδήποτε όνομα, κατανόησαν ότι θα μπορούσαν να επενδύσουν στον μαξιμαλισμό και από τις δύο πλευρές των συνόρων, με το ίδιο μάλιστα brand name: Μακεδονία, σκέτο, χωρίς λιπαρά και παράγωγα.

Από την πλευρά της τότε FYROM πριμοδότησαν το πιο ακραίο εθνικιστικό κόμμα, το VMRO, και από τη δική μας πλευρά διάφορα ακροδεξιά εξωκοινοβουλευτικά μορφώματα με ποικίλων διαβαθμίσεων φαιδρούς ηγετίσκους, από τα οποίους μονάχα ο επιστολογράφος του Ιησού την επόμενη χρονιά «είδε φως και μπήκε» στη Βουλή. Ως άτομο που εκτιμώ το καλό χιούμορ – ιδίως το μαύρο – βγάζω στον Βλαδίμηρο το καπέλο.

Οι δικοί μας ακροδεξιοί φωστήρες ήταν τόσο τσακάλια στην εξωτερική πολιτική, ώστε την ίδια εποχή που αναθεμάτιζαν το VMRO, άναβαν κερί στο όνομα του Βίκτορ Ορμπαν που, με τη σειρά του, λάτρευε το VMRO. Θα ήταν άδικο, ωστόσο, να καρπωθούν όλη την καπατσοσύνη τα περιθωριακά σταγονίδια. Εάν η κουτοπονηριά αμειβόταν εκείνη τη χρονιά, θα είχαμε χεστεί στο τάλιρο, μη σας πω ότι θα είχαμε ξεπληρώσει και όλο μας το χρέος.

Ποιον να πρωτοκαμαρώσω; Τον τότε υπουργό Εθνικής Αμυνας (μια σχολή γέλιου από μόνος του) που άδειαζε συστηματικά τον τότε υπουργό Εξωτερικών, ενώ ταυτόχρονα διαλαλούσε ότι διατηρούσε στο ακέραιο την εμπιστοσύνη στο πρόσωπό του; Την τότε κυβέρνηση που πίστευε ότι με τη δίπορτη τακτική της θα οδηγήσει σε διάσπαση την τότε αξιωματική αντιπολίτευση; Την τότε αξιωματική αντιπολίτευση που άφηνε τους βουλευτές της ελεύθερους να συμπαραταχθούν ή να μη συμπαραταχθούν κατά συνείδηση με τους τότε φαντασιακούς μακεδονομάχους, λες και η προς υπογραφήν επικείμενη συμφωνία είχε μικρότερη σημασία και από μεταμεσονύκτια τροπολογία στο νομοσχέδιο για την εξαγωγή ροδάκινων; Και συγγνώμη από τα ροδάκινα.

Με τούτα και μ’ εκείνα, η συμφωνία των Πρεσπών πέρασε. Δεν υπάρχει αμφιβολία – για έναν αντικειμενικό παρατηρητή τουλάχιστον – ότι ήταν μια συμφωνία με ουσιώδη μειονεκτήματα, κυρίως όσον αφορά τον αυτοπροσδιορισμό και τον ετεροπροσδιορισμό κάθε λαού: την εθνικότητα και τη γλώσσα. Εάν οι κάτοικοι της Βόρειας Μακεδονίας είναι – στην εύθραυστη πλειονότητά τους – ένας σλαβικός λαός που μιλάει μια σλαβική γλώσσα, οι Ελληνες της δικής μας Μακεδονίας τι είναι; Εξελληνισμένοι σλάβοι; Αν δεις το ποτήρι μισοάδειο, η συμφωνία των Πρεσπών δεν απαντάει στο ερώτημα, αλλά κλείνει συνωμοτικά το μάτι στον μαξιμαλισμό και των δύο χωρών (σαν τον Πούτιν, καλή ώρα), αφήνοντας την εθνικιστική φωτιά να σιγοκαίει.

Αν δεις το ποτήρι μισογεμάτο, η συμφωνία των Πρεσπών  επιτυγχάνει  ό,τι επιτυγχάνουν όλες οι συμφωνίες εν καιρώ ειρήνης: συμβιβασμό. Οι συμβιβασμοί είναι σαν τα γαμπρουδάκια στις κωμωδίες του Φίνου. Δεν σου ανεβάζουν τη λίμπιντο, αλλά δεν σε στέλνουν και στο νεκροταφείο μια ώρα αρχύτερα. Ούτε είναι τυχαίο ότι χειρότεροι εχθροί των συμβιβασμών είναι οι μαξιμαλιστές όλων των ιδεολογικών αποχρώσεων. Διάβασα ότι η Νέα Δημοκρατία ετοιμάζεται να αντιμετωπίσει τους δικούς της: να θέσει εκτός ψηφοδελτίων όσους αρνηθούν να επικυρώσουν τη συμφωνία. Το χειρότερο που μπορεί να κάνει. Να τους λοβοτομήσει (εντός κόμματος) ή να τους ηρωοποιήσει (εκτός κόμματος). Lose-lose situation.